Ortadoğu’da derinleşen savaş ve Hürmüz Boğazı’ndaki nakliye aksaklıkları, küresel enerji lojistiğini devasa bir krizin eşiğine getirdi. Gemi brokeri Gibson’ın verilerine göre, ABD ile Çin arasındaki petrol taşıma maliyetlerinin 80 milyon dolara yükselmesiyle deniz taşımacılığı, SpaceX’in 74 milyon dolarlık standart Falcon 9 roket fırlatma maliyetinden daha pahalı bir boyuta ulaştı.
TAŞIMA GİDERİ PETROL FİYATININ YÜZDE 45’İNE ULAŞTI
Navlun artışları varil başı maliyetlere de sert şekilde yansıdı. Geçen yıl ortalama 4,50 dolar olan ABD-Çin güzergahındaki varil başı taşıma gideri 40-41 dolar seviyesine tırmandı. 91 dolar civarında seyreden WTI ham petrol fiyatı dikkate alındığında, yalnızca taşıma masrafı ürünün piyasa değerinin neredeyse yarısına yaklaştı.
1960’LARDAN BU YANA EN YÜKSEK SEVİYE
Saldırılar nedeniyle Afrika çevresinden dolanan ve uzayan rotalar küresel tanker filosunu kilitlerken, SSY brokerlik şirketinin verilerine göre navlun ücretleri 1960’larda süper tankerlerin kullanılmaya başlanmasından bu yana görülen en yüksek seviyeye ulaştı. Mevcut kriz, 1980’lerdeki İran-Irak Savaşı döneminde yaşanan meşhur tanker krizini de geride bıraktı. Yükselen navlun maliyetleri Asyalı rafinerileri farklı tedarikçilere yöneltirken, rafinaj kâr marjlarını da ciddi oranda eritiyor.